လက္ရွိအစိုးရ လက္ထက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆို ေရးသားခြင့္ အေျခအေန သိသိသာသာ က်ဆင္းလာေၾကာင္း PEN Myanmar ႏွင့္ မိတ္ဖက္အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၏ ‘ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆို ေရးသားခြင့္ အေျခအေနအား အကဲျဖတ္ျခင္း’ သံုးသပ္ခ်က္စာတမ္း၌ ထုတ္

လက္ရွိအစိုးရ လက္ထက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆို ေရး သားခြင့္ အေျခအေန သိသိသာသာ က်ဆင္းလာေၾကာင္း PEN Myanmar ႏွင့္ မိတ္ဖက္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၏ “ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆို ေရးသားခြင့္ အေျခအေနအား အကဲျဖတ္ျခင္း”သံုးသပ္ခ်က္စာတမ္းတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

အဆိုပါ သံုးသပ္ခ်က္စာတမ္းကို ဒီဇင္ဘာ ၃ ရက္တြင္ ျပဳလုပ္က်င္းပသည့္ PEN Myanmar ၏ တတိယအႀကိမ္ေျမာက္ ႏွစ္ပတ္လည္ အေထြေထြညီလာခံတြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဦးေဆာင္သည့္ အစိုးရသစ္သက္တမ္း ပထမႏွစ္ ႏွစ္၀က္အတြင္း လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ အေျခအေနကို အကဲျဖတ္ရန္ ရည္ရြယ္ကာ PEN Myanmar သည္ နယ္ပယ္အလိုက္ ကြၽမ္းက်င္သူမ်ားကို ဖိတ္ေခၚကာ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာလလယ္တြင္ အစည္းအေ၀း က်င္းပခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။ အဆိုပါ အစည္းအေ၀း သို႔ Article 19 ၊ PEN Myanmar ၊ လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ လူ႔ဂုဏ္သိကၡာ နိူင္ငံတကာ႐ုပ္ရွင္ ျပပြဲအဖြဲ႕၊ Myanmar IT for Development Organization (MIDO) ၊ ျပည္ႀကီးခင္ႏွင့္ ရန္ကုန္သတင္း ပညာသိပံၸတို႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကသည္။ အဆိုပါ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆို ေရးသားခြင့္ဆိုင္ရာ ညႊန္းကိန္းမ်ားအျဖစ္ ဥပေဒႏွင့္ လုပ္ထံုးလုပ္နည္း အမိန္႔ညႊန္ၾကားခ်က္မ်ား၊ သတင္းမီဒီယာ အမွီအခိုကင္းမႈႏွင့္ လြတ္လပ္မႈ၊ ဒစ္ဂ်စ္တယ္လြတ္လပ္မႈ၊ လြတ္လပ္စြာစုေ၀းခြင့္၊ ေျပာဆိုခြင့္ႏွင့္ ထင္ျမင္ယူဆခြင့္၊ သတင္းအခ်က္အလက္ ရယူပိုင္ခြင့္၊ လံုျခံဳေဘးကင္းျခင္း ႏွင့္ အကာအကြယ္ ရရွိျခင္းစသည့္ အခ်က္မ်ား ေပၚတြင္မူတည္ကာ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ အကဲျဖတ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း သိရသည္။ အဆိုပါညႊန္း ကိန္းေျခာက္ခုျဖင့္ အစိုးရ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲရာတြင္ ဆုတ္ယုတ္မႈမ်ား၊ က်႐ံႈးမႈမ်ားႏွင့္ ကတိက၀တ္မ်ားအား အေကာင္အထည္မေဖာ္မႈ တို႔ကို အကဲျဖတ္ျခင္းျဖစ္ကာ တိုးတက္မႈ၊ ဆုတ္ယုတ္မႈမ်ားကို ယခင္ ၂၀၁၁-၂၀၁၅ ကာလႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ၾကည့္႐ႈျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ယင္းသို႔ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ အကဲျဖတ္ခ်က္မ်ားအရ ထုတ္ျပန္လိုက္သည့္ စာတမ္းတြင္ “အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္၏ ဦးေဆာင္မႈေအာက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆို ေရးသားခြင့္အေျခအေန သိသိသာသာ က်ဆင္းလာေၾကာင္း၊ ႏိုင္ငံေရး အခင္းအက်င္း အကူးအေျပာင္းကာလတြင္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆို ေရးသားခြင့္အေျခအေနမ်ား တိုးတက္လာသည္ဟု ဆိုႏိုင္ေသာ္လည္း အမ်ားစုမွာ NLD အစိုးရ၏ လုပ္ေဆာင္အေကာင္အထည္ ေဖာ္မႈေၾကာင့္ သက္သက္ မဟုတ္သကဲ့သို႔ အခ်ဳိ႕ကိစၥမ်ားတြင္ ယင္း၏အားထုတ္မႈႏွင့္ လံုး၀ပတ္သက္ျခင္းမရွိပါဟု တက္ေရာက္လာသူမ်ားက မွတ္ခ်က္ျပဳေၾကာင္း၊ အခ်ဳိ႕နယ္ပယ္မ်ား အထူးသျဖင့္ ဒစ္ဂ်စ္တယ္ လြတ္လပ္ခြင့္တြင္ ယခင္ကထက္ ပိုမိုတင္းက်ပ္လာသည္ကိုေတြ႕ ရွိရေၾကာင္း၊ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္မွာ ႏိုင္ငံေရးတြင္တပ္မေတာ္၏ ၾသဇာအာဏာ လႊမ္းမိုးမႈႀကီးမားေနဆဲ ျဖစ္ျခင္း၊ ၀န္ႀကီးဌာနအမ်ားစု၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းတြင္ တပ္မေတာ္အရာရွိ ေဟာင္းမ်ား တာ၀န္ယူထားျခင္း စသည့္ အတားအဆီး အခက္အခဲမ်ားရွိသည္ကို အသိအမွတ္ျပဳေၾကာင္း၊ သို႔ရာတြင္ NLD အစိုးရအေနျဖင့္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုေရးသားခြင့္ႏွင့္ မီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္အတြက္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား ျပဳလုပ္ရန္ နည္းဗ်ဴဟာမ်ား၊ အစီအစဥ္မ်ားအား အခ်ိန္ဇယားျဖင့္ စနစ္တက်ျပင္ဆင္ထား ျခင္းမ်ဳိး ျပဳလုပ္သင့္သည္ဟု ယူဆေၾကာင္း၊ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီး ဌာနအေနျဖင့္ ယခုအခ်ိန္အထိ အေရးပါေသာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား ျပဳလုပ္ရန္ တိက်ျပတ္သားေသာ အစီအစဥ္မ်ား၊ အခ်ိန္အပိုင္းအျခားမ်ား ထုတ္ျပန္ေပးျခင္း မရွိေသးေၾကာင္း” တို႔ ပါ၀င္သည္။ ထို႔ျပင္ သတင္းမီဒီယာမ်ား လြတ္လပ္အမွီ အခိုကင္းမႈ၊ သတင္းအခ်က္အလက္ ရယူႏိုင္ခြင့္ႏွင့္ လံုျခံဳေဘးကင္းျခင္းႏွင့္ အကာအကြယ္ ရွိျခင္းတို႔တြင္လည္း တိုးတက္ေျပာင္းလဲျခင္း မရွိဟု အကဲျဖတ္ေၾကာင္း၊ တရားစီရင္ေရး က႑တြင္ အေျပာင္းအလဲ တိုးတက္မႈ မေတြ႕ရေသးေသာ္လည္း အေရးေပၚအက္ဥပေဒကို ပယ္ဖ်က္ျခင္းကဲ့သို႔ေသာ အေရးပါသည့္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲႏိုင္မႈကို ေတြ႕ရေၾကာင္းတို႔ကိုလည္း စာတမ္းတြင္ ထည့္သြင္းထားသည္။

ထို႔ျပင္ စာတမ္းတြင္ အၾကံျပဳခ်က္ အေသးစိတ္မ်ားကိုလည္း ထည့္သြင္းထားကာ အဆိုပါ စာတမ္းကို ျပည့္သူ႕လႊတ္ေတာ္ႏွင့္ အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္၊ အတိုင္ပင္ခံ႐ံုး၀န္ႀကီးဌာန၊ သမၼတ႐ံုး၀န္ႀကီးဌာန၊ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာန၊ ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးဌာနႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာမွ PEN စင္တာအားလံုးသို႔ PEN Myanmar မွ ေပးပို႔သြားမည္ျဖစ္ၿပီး အစုိးရသက္တမ္း တစ္ႏွစ္ျပည့္ေျမာက္သည့္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဧၿပီတြင္ တစ္ဖန္သံုးသပ္ၿပီး အစီရင္ခံစာ ထပ္မံထုတ္ျပန္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

Eleven Media