ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႔ တစ္ဦးတည္းေသာမ်ိဳးဆက္ကုိ ျပည္သူခ်စ္တဲ႕အေနအထားကေန အာဏာရွင္ျဖစ္သြားတာမ်ိဳးေတာ႕ မျမင္လုိပါဘူး

(ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ေဟာင္း ေဒါက္တာညိဳညိဳသင္းႏွင္႕ေတြ႔ဆံုျခင္း)

ေဒါက္တာညိဳညိဳသင္းဆုိတာနဲ့ ၿပီးခဲ႕တဲ႕ အစုိးရလက္ထက္ လႊတ္ေတာ္မွာ ေမးခြန္းေပါင္း ၄ဝဝ ေက်ာ္နဲ့ အေရးႀကီးအဆုိေပါင္း မ်ားစြာ တင္ျပေဆြးေႏြးႏုိင္ခဲ႕တဲ႕ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေဟာင္းတစ္ေယာက္ဆုိတာ အားလံုးသိၾကပါလိမ့္ မယ္။ လက္ရွိအစုိးရသစ္လက္ထက္မွာ လႊတ္ေတာ္ထဲကေန ထြက္ခြာခဲ႕ရၿပီဆုိေပမဲ႕ ႏိုင္ငံေရးနဲ့ပညာေရးဆုိင္ရာ ေလ႕လာခ်က္ေတြ ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ေနၿပီး အစုိးရရဲ႔ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြကိုလည္း ေစာင့္ၾကည္႕ေနတယ္ဆုိတဲ႕ ဆရာမေဒါက္တာညိဳညိဳသင္းဟ Yangon Watch ဆုိတဲ႕အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုနဲ့ ျပည္သူလူထုရဲ႔ လိုအပ္ခ်က္ေတြကုိ တင္ျပေပးသြားဖို့ ႀကိဳးစားေနတယ္လုိ့လည္း သိရပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႕ ၿပီးခဲ႕တဲ႕လႊတ္ေတာ္သက္တမ္းအတြင္း ျပည္သူလူထုနဲ့ သတင္းမီဒီယာေတြရဲ႔ အသိအမွတ္ျပဳ ေလးစားျခင္း ကုိ ခံခဲ့ရတဲ႕ ေဒါက္တာညိဳညိဳသင္းကုိ ေတြ႔ဆံုေမးျမန္းျဖစ္ခဲ႕ပါတယ္။

ေမး ■ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဦးသိန္းစိန္အစုိးရ လက္ထက္မွာ ဆရာမေဒါက္တာညိဳ ညိဳညိဳသင္းက ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီး လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္တစ္ေယာက္ အေနနဲ့ ပါဝင္ခဲ့ရတယ္ေပါ့။ ဒါေပမဲ့ NLD အစုိးရလက္ထက္မွာက်ေတာ့ လႊတ္ေတာ္ထဲက ထြက္ခဲ့ရၿပီဆုိတဲ့အ ခါ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပႏိုင္ငံေရး အေတြ႔ အႀကံဳေလးေတြ ေျပာျပေပးပါဦး။

ေျဖ ■ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပေရာက္ သြားေတာ့ အရင္တုန္းကထက္ေတာ့ အမ်ားႀကီး ပုိလြတ္လပ္တယ္လို႔ ခံစား ရတာေပါ့။ အရင္တုန္းက လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ျဖစ္တုန္းကမွ မေျပာႏုိင္ တဲ့ကိစၥေတြ အမ်ားႀကီးရွိေသးတယ္။ အခုကေတာ့ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ မဟုတ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္မုိ႔လို႔ လြတ္ လြတ္လပ္လပ္ေျပာႏုိင္ဆုိႏုိင္လာတဲ့အ ေနအထားေတြလည္း ရွိတယ္။ ေနာက္ၿပီး ျပည္သူၾကားမွာလည္း အ ရင္ကထက္ပုိၿပီး အခ်ိန္ေပးႏုိင္တဲ့အ ေနအထားေတြ ရွိလာတယ္။ အရပ္ ဘက္အဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႔လည္း ပုိၿပီး ထိေတြ႔လာႏုိင္တယ္ေပါ့ေနာ္။ လႊတ္ ေတာ္ျပင္ပႏုိင္ငံေရးဟာလည္း အင္မ တန္မွကုိ စိတ္ဝင္စားစရာေကာင္းတဲ့ အလုပ္တစ္ခုျဖတယ္ေပါ့ေနာ္။

ေမး ■ ဟုတ္ကဲ့ ဆရာမ။ အစုိးရ သစ္လက္ထက္မွာ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပက ေန လႊတ္ေတာ္ထဲကုိ ျပန္ၾကည့္လိုက္ တဲ့အခ်ိန္မွာေရာ ဘယ္လို အသံေတြ ထြက္ေနတယ္လို႔ ဆရာမ ျမင္မိလဲ။

ေျဖ ■ အဲေတာ့ လႊတ္ေတာ္ႀကီးကုိ ျပန္ၿပီး ၾကည့္တဲ့အခါက်ေတာ့၊ ကုိယ္ ျမင္သေလာက္ေပါ့ေလ။ ကိုယ္က လႊတ္ေတာ္ႀကီးတစ္ခုတည္းကုိ ၾကည့္ ေနတာေတာ့မဟုတ္ဘူး။ အစုိးရကုိ လည္း ေစာင့္ၾကည့္တယ္။ ျပည္သူလူ ထုကိုလည္း ေစာင့္ၾကည့္တယ္ေပါ့ ေနာ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ျပည္သူ လူထုက အရမ္းကုိ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ႀကီး တာကုိး။ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္အေပၚမွာ ခ်စ္ခင္မႈ၊ အဲဒါ ကုိ ေစာင့္ၾကည့္ရတာလည္း အရမ္းကုိ စိတ္ဝင္စားဖို႔ေကာင္းပါတယ္။
ခုနက လႊတ္ေတာ္ကုိ ျပန္ၾကည့္ တဲ့အခါက်ေတာ့ အရင္ကလုိ တစ္ပါ တီတည္း လႊမ္းမုိးတဲ့လႊတ္ေတာ္ပဲ ျဖစ္ ေနတာပဲေလ။ တစ္ပါတီတည္း လႊမ္း မုိးတဲ့လႊတ္ေတာ္ျဖစ္ေနတဲ့အျပင္ သူ က အစုိးရသက္တမ္း ေျခာက္လ၊ လႊတ္ေတာ္သက္တမ္းဆုိလည္း ကုိးလ ေက်ာ္လာၿပီ။ ဥပေဒျပဳေရးအပုိင္းမွာ လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ အခန္းက႑ကုိ အရမ္း ကုိ အားမလုိအားမရျဖစ္မိတယ္။ လႊတ္ ေတာ္အတြက္ကုိ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ဘ႑ာေငြေတြ အမ်ားႀကီးသံုးစြဲထား တာရွိတယ္။ တကယ္လို႔ ဒီလႊတ္ ေတာ္ႀကီးက လူထုအတြက္ အက်ိဳးရွိ တဲ့ ဥပေဒေတြျပ႒ာန္းႏုိင္မယ္၊ လူထု အတြက္ အက်ိဳးမရွိတဲ့ဥပေဒေတြကုိ ႐ုပ္သိမ္းႏုိင္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ လႊတ္ ေတာ္အတြက္ ျပည္သူ႔ဘ႑ာေငြ ကုန္ က်ရက်ိဳးနပ္တာေပါ့။ ဘာေၾကာင့္ ဒီ လႊတ္ေတာ္စရိတ္ကုိ စကားထဲထည့္ ေျပာေနလဲဆုိေတာ့ ျပည္သူလူထုဟာ တစ္ေန႔တစ္ေန႔ ကုန္ေစ်းႏႈန္းတက္တဲ့ ဒဏ္ေၾကာင့္ အေျခခံလူတန္းစားျပည္ သူလူထုဟာ အရမ္းကုိ ဒုကၡေရာက္ ေနတယ္၊ အရမ္းကုိ အေထြေထြက်ပ္ တည္းမႈေတြနဲ႔ ရင္ဆုိင္ေနရတယ္။ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္ စားလွယ္တစ္ေယာက္အတြက္ ႏိုင္ငံ ေတာ္က တစ္လကုိ အနည္းဆံုး ၁၆ သိန္းေလာက္ကုန္က်ထားတယ္။ ဒါ ေပမဲ့ ျပည္သူလူထုကက်ေတာ့ အရမ္း ကုိက်ပ္တည္းေနတယ္ေလ။ ဒါေၾကာင့္ မုိ႔လုိ႔ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ေတြ ဟာ လႊတ္ေတာ္ေလးတက္ၿပီး လႊတ္ ေတာ္ထဲမွာ ပုဝါႏွစ္စ အသာခ်၊ ေခါင္း ေပါင္းေလးကုိေထာင္၊ ေခါင္းေပါင္းစ ေလး အသာခ်ေန႐ံုနဲ႔၊ တစ္ေယာက္ ေယာက္က အဆုိတင္သြင္းတာေလး ကုိ အားလံုး ေထာက္ခံမဲေလးေပး႐ံုနဲ႔  မလံုေလာက္ပါဘူးလို႔ပဲ ေျပာခ်င္ပါ တယ္။

ေမး ■ တစ္ေလာကေတာ့ လႊတ္ ေတာ္မွာ အစုိးရကုိ အက်ပ္႐ုိက္ေစတဲ့ ေမးခြန္းေတြ မေမးပါနဲ့ဆုိတဲ့ အသံ ထြက္လာတာပဲ ဆရာမ။ ရန္ကုန္တိုင္း ေဒသႀကီး၊ လႊတ္ေတာ္ တတိယပံုမွန္ အစည္းအေဝး ပထမဆံုးေန့မွာ ေျဖဖုိ့ လြယ္တဲ႕ ေမးခြန္းေတြပဲ ေရြးထားတဲ့ အတြက္ အားရမႈမရွိဘူးဆုိၿပီးလည္း ေဒၚစႏၵာမင္းတုိ့၊ ဦးေဝၿဖိဳးဟန္တုိ့ကုိယ္ တုိင္ ေဝဖန္ခဲ့ေသးတယ္ေလ။ အဲဒါ ေတြနဲ့ပတ္သက္ၿပီးေရာ ဆရာမ ဘာ ေျပာခ်င္ပါသလဲ။

ေျဖ ■ တစ္ေလာက ပါတီေခါင္း ေဆာင္တစ္ေယာက္က ေျပာတယ္။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ႀကီးထင္ပါ တယ္။ အစုိးရကုိ အက်ပ္အတည္းျဖစ္ ေစတဲ့ ေမးခြန္းေတြမေမးဖုိ႔လုိ႔၊ ဒါမ်ိဳး ေတြေျပာလာတယ္ဆုိတာကုိ အန္တီ တုိ႔ ေတြ႕လာရတယ္ေပါ့ေနာ္။ အဲဒါမ်ိဳး ကုိ ျပည္သူလူထုရဲ႕ကုိယ္စား အန္တီ တို႔ ျပတ္ျပတ္သားသားေျပာခ်င္တယ္။ ေနာင္ကုိ ဒါမ်ိဳး မလုပ္ပါနဲ႔။
ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ လႊတ္ ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ရဲ႕တာဝန္က အစုိး ရကုိ ထိန္းေက်ာင္းဖို႔၊ ဒါ အဓိကအ ေရးႀကီးတဲ့ တာဝန္တစ္ရပ္ျဖစ္တယ္။ အစုိးရကုိ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈရွိတဲ့အစုိး ရျဖစ္ေအာင္လုပ္ရမယ္။ အစုိးရကုိ တာဝန္ယူမႈ၊ တာဝန္ခံမႈရွိတဲ့အစုိးရျဖစ္ ေအာင္ လုပ္ရမယ္။ အဲဒါကုိမွ လႊတ္ ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္တစ္ေယာက္ရဲ႕ အခြင့္အေရးကုိ အစုိးရအက်ပ္႐ိုက္မွာ စုိးလို႔၊ အစုိးရဒုကၡေရာက္မွာစိုးလို႔၊ အ စုိးရရဲ႕ ပံုရိပ္က်မွာစိုးလို႔ မေျဖႏုိင္တဲ့ ေမးခြန္းေတြ မေမးပါနဲ႔လို႔ေျပာတာဟာ ဒါ ျပည္သူလူထုကို အခက္ေတြ႔ေအာင္ လုပ္တာနဲ႔အတူတူပဲ။ ျပည္သူ႔ကုိယ္စား လွယ္ေတြရဲ႕ လုပ္ငန္းကုိ မလုပ္နဲ႔လို႔ ေျပာတာဟာ ျပည္သူ႔ကုိယ္စားလွယ္ ေတြကုိ လာဘ္စားခုိင္းတာနဲ႔အတူတူ ပဲ။ အစုိးရရဲ႕ ပုိက္ဆံကုိ လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ေတြက စားေနတာမ ဟုတ္ဘူး။ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ဘ႑ာကုိ စားေနရတာပါ။ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စား လွယ္ေတြ နားလည္ထားရမွာက အစုိး ရသက္တမ္းဆုိတာ ၅ ႏွစ္ပါပဲ။ ကုိယ့္ ရဲ႕သမုိင္းဆုိတာကေတာ့ ကိုယ္မေသ ခင္အထိ ေရးဆြဲသြားရမွာပါ။

ေမး ■ NLDအစုိးရ ရက္ ၁ဝဝ ျပည့္ တဲ့အခ်ိန္တုန္းက အားမလုိအားမရ ေဝဖန္မႈေတြရွိခဲ့တယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ  ရက္ ၁ဝဝ တည္းနဲ့ ေဝဖန္တာဟာ ေစာလြန္းတယ္ဆုိၿပီး ေျပာခဲ့ၾကတယ္ ေပါ့။ ခု အစုိးရသက္တမ္း ေျခာက္လ ျပည္႕ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာလည္း ဒီလုိပဲ။ ဆုိ ေတာ့ခါ အစုိးရတစ္ရပ္အေနနဲ့ အ ဘက္ဘက္ကယုိယြင္းေနတဲ့ တုိင္းျပည္ ႀကီးကုိ ခဏေလးနဲ့ အလံုးစံုေကာင္း ေအာင္ ေျပာင္းလဲပစ္ႏုိင္ရမယ္လုိ့ေတာ့ မဆုိလုိပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ သက္ဆိုင္ရာ က႑ေတြမွာ လုိအပ္ခ်က္အလုိက္ တစ္ခုခ်င္းစီကုိ စနစ္တက် အေကာင္ အထည္ေဖာ္၊ လုပ္ေဆာင္မႈအပုိင္းမွာ ေရာ အားရစရာအေနအထား ရွိပါရဲ႕ လား။ လက္ေတြ႔က်က် ကြင္းဆင္းလုပ္ ေဆာင္မႈေတြနဲ႔ ထင္ရွားတဲ့အေျပာင္း အလဲေတြေရာ ျဖစ္ခဲ့ပါသလား။

ေျဖ ■ အင္း ... အားရစရာ ေကာင္းတဲ့လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေလးတခ်ိဳ႕ ေတာ့ ရွိပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ပါပဲ၊ အရမ္း ေတာ့ နည္းတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဥပမာအား ျဖင့္ တစ္လတာ လူမႈထူးခြၽန္ဆု သူရဲ ေကာင္းဆုကုိ ေရြးခ်ယ္ေပးတာ၊ သာ မန္အရပ္သားေတြထဲက ေပးတာေပါ့ ေနာ္။ အဲဒါေလးကေတာ့ ခ်ီးက်ဴးစရာ ေကာင္းတယ္။ ေနာက္တစ္ခါ ေက်ာင္း သားေတြအပါဝင္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္း သားေတြ လႊတ္ေပးလိုက္တယ္။ ေနာက္တစ္ခါ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာနဲ႔ ဆက္ဆံေရးေပါ့။ အေမရိကန္ထက္အ ရင္ တ႐ုတ္ကုိ သြားလုိက္တာတုိ႔ေပါ့။ ဒါမ်ိဳးေတြကုိ အန္တီတုိ႔ႀကိဳဆုိတယ္။ 
သုိ႔ေသာ္လည္းပဲ ျပည္တြင္းမွာ ျပည္သူလူထုရဲ႕စားဝတ္ေနေရးအတြက္ တိက်တဲ့မူဝါဒေတြခ်မွတ္ၿပီးေတာ့ ျပည္သူထူလုရဲ႕အခက္အခဲေတြကုိ ေျဖ ရွင္းတဲ့၊ တိက်တဲ့ စီမံခ်က္မ်ိဳးေတြ အန္တီတုိ႔ အခုထက္ထိ မေတြ႔ရေသး ဘူး။ အန္တီတို႔ရဲ႕ ျပည္သူလူထုက အင္မတန္ဒုကၡေရာက္ပါတယ္။ ဥပမာ လယ္ယာေျမေတြ အသိမ္းခံရတဲ့ကိစၥ ရွိတယ္။ လယ္ယာေျမအသိမ္းခံရတဲ့ ကိစၥေတြကုိ ၿပီးခဲ့တဲ့လႊတ္ေတာ္ႀကီးက အမ်ားႀကီး အခ်ိန္ယူၿပီး အစီရင္ခံစာ ေတြထြက္ခဲ့တယ္။ ဒီအစုိးရအေနနဲ႔ အဲ ဒီအစီရင္ခံစာေတြကို ၾကည့္ၿပီး ဆက္ ရွင္းလိုက္႐ံုပဲ။ အဲေတာ့ ဒါေတြကုိ စ နစ္တက် ကုိင္တြယ္ဖို႔အေရးႀကီးတယ္ ေပါ့။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ စီးပြားေရးေပါ့။ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ေန႔စဥ္က်ပ္တည္းေန တဲ့ စီးပြားေရးကုိ တကယ့္ကို သိသာ ထင္ရွားတဲ့ ေျပာင္းလဲမႈေတြ ဖန္တီး ေပးေစခ်င္တယ္။ ေျပာခ်င္တာက အစုိး ရသစ္တက္လာတုန္းက ကုန္ေစ်းႏႈန္း နဲ႔ အခု ဒီေန႔ကုန္ေစ်းႏႈန္းကို အစုိးရ အေနနဲ႔ ေသေသခ်ာခ်ာ ၾကည့္ဖို႔လုိ တယ္။ ေနာက္ ေငြလဲေစ်း၊ ဗဟုိ ဘဏ္ရဲ႕ အခန္းက႑၊ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ကုန္သြယ္ေရးျပႆနာ၊ အထူးသျဖင့္ ေတာ့ အစုိးရအေနနဲ႔ ျပည္သူလူထုရဲ႕ စီးပြားေရးအခက္အခဲကုိ ေျပလည္ ေအာင္ ေျဖရွင္းဖို႔လုိတယ္။

ေမး ■ အရင္အစုိးရ လက္ထက္ တုန္းက ဆရာမတို့၊ ဦးသိန္းၫြန့္တုိ့လို ကုိယ္စားလွယ္ေတြ အသံထြက္ခဲ့ တယ္။ အခုအစုိးရလက္လက္မွာေရာ ဘယ္အမတ္ေတြ၊ ကုိယ္စားလွယ္ေတြ ရဲ႔ ေဆြးေႏြးမႈ၊ ေထာက္ျပမႈေတြ အသံ ထြက္လဲ၊ ျပည္သူလူထုဘက္က ရပ္ တည္တဲ့အသံေတြ ၾကားရလဲဆုိတာ ေလး ဆရာမအေနနဲ့ သံုးသပ္ေပးပါ ဦး။

ေျဖ ■ ခုေတာ့ အထူးသျဖင့္ေျပာ မယ္ဆုိရင္ ရခိုင္ပါတီက အမတ္တခ်ိဳ႕  ကုိ ေတြ႔တယ္ေပါ့ေနာ္။ ပညာေရးကိစၥ ကုိ ေျပာတဲ့အမတ္တခ်ိဳ႕ ေတြ႔လာရ တယ္။ ပညာေရးကိစၥေတြဆုိရင္ မ ေျပာနဲ႔လို႔ေတာ့ တားထားတာမဟုတ္ ဘူးေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ပညာေရးကိစၥ ေဆြး ေႏြးရင္ လူႀကီးကိစၥေတြကုိ ၿငိဳျငင္ခံရ ႏိုင္တာကို သိရဲ႕သားနဲ႔ ပညာေရးကိစၥ ေတြကုိ ရဲရဲဝံ့ဝံ့ ေဆြးေႏြးၾကတဲ့ ဒီခ်ဳပ္ အမတ္ခ်ိဳ႕၊ ေဒါက္တာလွမုိးတို႔လုိ ပုဂၢိဳလ္ေတြကုိလည္း သေဘာက် တယ္။ ေနာက္တစ္ခါ ဗမာလူမ်ိဳးျဖစ္ ၿပီး တိုင္းရင္းသား စာေပဓေလ့ထံုးစံ ေတြကုိ လႊတ္ေတာ္ထံ တင္ျပတဲ့ ဦး ခင္ေအာင္ျမင့္တို႔လိုမ်ိဳးေပါ့။ ျပည္ခိုင္ ၿဖိဳးက ေဒါက္တာေမာင္သင္းလည္း ပညာေရးကိစၥေဆြးေႏြးပြဲ က်င္းပဖို႔ ေျပာတယ္။ ေနာက္တစ္ခါ ရန္ကုန္ တုိင္းမွာဆုိလို႔ရွိရင္ အမ်ားျပည္သူပုိင္ ေျမေတြကုိ အမ်ားျပည္သူလက္ဝယ္ ရရွိေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေရးဆုိတဲ့အဆုိ ကုိ တင္ခဲ့တဲ့ ေနဘုန္းလတ္၊ ဒါဟာ အင္မတန္ႀကိဳဆုိဖို႔ေကာင္းတဲ့ ကိစၥ တစ္ခုပါ။ ေနာက္တစ္ခါ ေဒၚစႏၵာမင္း ေပါ့။ စီမံကိန္းေကာ္မတီဥကၠ႒အေနနဲ႔ သူ႔အစုိးရကုိ သူျပန္ၿပီးေတာ့ အရင္အ စုိးရတုန္းကအတုိင္းပဲ၊ မေျပာင္းလဲပါ ဘူးဆုိၿပီးေတာ့ ရဲရဲဝံ့ဝံ့ေထာက္ျပႏိုင္ခဲ့ တယ္။ ဒီလိုမ်ိဳး အမတ္ေတြေတာ့ ရွိပါ တယ္။

ေမး ■ အဲေတာ့  NLDအစုိးရလက္ ထက္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြရဲ႔ ေက် နပ္စရာေကာင္းတဲ့ လုပ္ေဆာင္ခ်က္လို့ ဆုိလုိခ်င္တာလား။

ေျဖ ■ ဒီမုိကေရစီအစုိးရမွာ ဒီလုိမ်ိဳး အမတ္ေတြ ဒီထက္ အမ်ားႀကီး လုိပါ ေသးတယ္။ ဦးသိန္းစိန္လက္ထက္ တုန္းက ခုနက အစုိးရကုိ ေထာက္ျပ တဲ့ ကုိယ္စားလွယ္ေတြ နည္းနည္းပဲ ရွိတယ္လို႔ဆုိရင္ မဆန္းဘူး။ ဘာ ေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ အင္မတန္ကုိမွ ဖိ ႏွိပ္တဲ့အစုိးရလက္ထက္ကေန အရပ္ သားေခါင္းေဆာင္းတဲ့ အစုိးရကာလ မွာ၊ အရမ္းခက္ခဲတဲ့အေျခအေနမွာ အ စိုးရကိုေထာက္ျပရဲတဲ့ကုိယ္စားလွယ္ ေတြ နည္းနည္းပဲရွိတယ္ဆုိတာ မထူး ဆန္းဘူးေလ။ ဒီေန႔ေခတ္က ႏိုင္ငံေရး အေျခအေန အရမ္းေျပာင္းသြားၿပီ။ ျပည္သူလူထုကို ဦးေဆာင္ေနတာက ျပည္သူ႔အစုိးရ၊ ျပည္သူ႔အစုိးရက လံုး လံုး ဦးေဆာင္ေနတာ။ တပ္မေတာ္ သား ပါဝင္မႈဟာ ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္းပဲရွိ တယ္။ ၇၅ ရာခိုင္ႏႈန္းကုိ အရပ္သား ေတြက အုပ္စီးထားတယ္။

အမွန္ကျဖစ္သင့္တာက ဒီေန႔အ ခ်ိန္မွာ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ေတြ အကုန္လံုးနီးပါး ျပည္သူ႔အက်ိဳးကုိ ရဲ ရဲေတာက္၊ တစ္ေန႔ကုိတစ္ေယာက္ လူစြမ္းေကာင္းေတြ ထြက္ေနရမွာ။ ျပည္သူ႔အက်ိဳးအတြက္ ရဲရဲဝံ့ဝံ့၊ မား မားမတ္မတ္ေထာက္ျပႏိုင္တဲ့ လႊတ္ ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ သူရဲေကာင္းေတြ ရာနဲ႔ခ်ီၿပီး ထြက္ေပၚလာသင့္တာေပါ့။  အခုေတာ့ ဆယ္ဂဏန္းမျပည့္ေအာင္ ပဲ ေတြ႕ရတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မုိ႔လို႔ အန္ တီတို႔ရဲ႕ ဘ႑ာေငြေတြ အမ်ားႀကီး နစ္နာပါတယ္လို႔ပဲ အန္တီက ႐ုိး႐ိုး သားသား တြက္မိပါတယ္။

ေမး ■ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ လက္ ရွိအစုိးရလက္ထက္ ပညာေရးျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈအပုိင္းပါ။ ဆရာမတို့က လည္း ဦးသိန္းစိန္လက္ထက္ကတည္း က NNER (ႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာ ပညာ ေရးစနစ္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကြန္ရက္) အေနနဲ့ ပညာေရးလႈပ္ရွားမႈေတြ လုပ္ ခဲ့တယ္ဆုိေတာ႕ေလ . . . .။

ေျဖ ■ အစုိးရသစ္ဟာ ပညာေရး လုပ္ငန္းေတြကုိ ထည္းထည္းဝင္ဝင္ နဲ႔ ေသေသခ်ာခ်ာလုပ္ဖို႔သင့္တယ္။ ဒါ သူတုိ႔ရဲ႕အလုပ္၊ မျဖစ္မေနလုပ္ရမယ့္ အလုပ္။ မလုပ္ႏုိင္ဘူးဆုိ ေျပာပါ။ ကြၽန္ ေတာ္တုိ႔က တုိင္းျပည္ရဲ႕ပညာေရးလုပ္ ငန္းမ်ားကုိ အစုိးရသစ္အေနနဲ႔ ထူးျခား တဲ့ ေျပာင္းလဲမႈေတြ မလုပ္ႏုိင္ဘူးဆုိ ရင္ ေျပာပါ။ အန္တီတို႔က စိန္ေခၚပါ တယ္။ အန္တီတို႔ရဲ႕ အသုိင္းအဝုိင္းမွာ တုိင္းျပည္ရဲ႕ပညာေရးကုိ ထူးျခား ေအာင္ ေျပာင္းလဲမႈေတြလုပ္ႏုိင္တဲ့ တုိး တက္ေအာင္လုပ္ႏိုင္တဲ့ ပညာရွင္ေတြ အန္တီတုိ႔မွာ ရွိပါတယ္။ အပြင့္လင္း ဆံုးေျပာမယ္ဆုိရင္ေတာ့ လက္ရွိပညာ ေရးဝန္ႀကီးဌာနရဲ႕ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ ေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ထူးျခား တဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈဘက္ကုိ ဦးမ တည္ဘူး။ အရင္ လုပ္႐ုိးလုပ္စဥ္ေတြ အတုိင္းပဲ လုပ္ေနတာေတြပဲ ေတြ႕ရ တယ္။ NNER အေနနဲ႔လည္း လုိအပ္ တဲ့သုေတသနေတြ လုပ္ေနပါတယ္။

ေမး ■ ၿပီးခဲ့တဲ့ရက္ပိုင္းတုန္းက ဝါရွင္ တန္ဒိုင္ယာရီဆုိတဲ့ အြန္ုလိုင္းေပၚက  ဏသ်အ တစ္ခုမွာ 'မူဝါဒကုိ အေျခခံၿပီး အလုပ္လုပ္တဲ့ ဒီမုိကေရစီႏိုင္ငံေတာ္' ဆုိတဲ့ စကားရပ္တစ္ခု ေတြ႔ခဲ့ရပါ တယ္။ 'ကြၽန္မ အက်ပ္အတည္းေတြ ႀကံဳတုိင္း၊ ကြၽန္မ ယူရမယ္႕တာဝန္ေတြ ကုိ ျပည္သူလူထုအေပၚ ပစ္တင္တဲ့ အလုပ္မ်ိဳး မလုပ္ဘူးဆုိတဲ့ကတိနဲ့ စရ မယ္လို့လည္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ဒီစကား ရပ္ေလးေတြနဲ့ပတ္သက္ၿပီး ဆရာမ ရင္ထဲမွာ ေျပာစရာတစ္ခုခုမ်ား ရွိေန တာလား။

ေျဖ ■ အဲဒါကေတာ့ေလ။ ဘယ္လို ေျပာမလဲ။ အန္တီတုိ႔ ေခတ္အဆက္ ဆက္ အစုိးရေတြကုိ ၾကည့္လိုက္လို႔ရွိ ရင္ မူဝါဒနဲ႔လုပ္တာ နည္းတယ္။ လူ အေပၚ အေျခခံတဲ့ႏိုင္ငံေရးကုိ လုပ္ ၾကတယ္။ အဲဒါက ဘယ္မွာထင္ရွား လာလဲဆုိေတာ့ ဥပမာအားျဖင့္ မဆ လေခတ္ေပါ့။ ျမန္မာ့ဆုိရွယ္လစ္လမ္း စဥ္ပါတီေခတ္မွာ ဦးေနဝင္းက ၿပံဳးျပ တဲ့လူဆုိရင္ က်န္တဲ့ဗ်ဴ႐ုိကေရစီယႏၲ ရားႀကီးက သူ႔ကုိ ရာထူးတုိးေပးၿပီး ေတာ့ ဦးေနဝင္းက မဲ့ျပတဲ့လူဆုိလို႔ရွိ ရင္ သူ႔ကုိ ရာထူးျဖဳတ္တဲ့အဆင့္ထိ ဦးေနဝင္းရဲ႕ တန္ခိုးအာဏာဟာ ႀကီး ထြားခဲ့တယ္။ အန္တီတို႔ဒီေန႔ေခတ္မွာ လည္း တခ်ိဳ႕ေသာ ေဝဖန္သူမ်ားက ဆုိလာၾကတယ္။ အန္တီတို႔ဟာ ျမန္ မာ့ဆုိရွယ္လစ္လမ္းစဥ္ေခတ္ကလုိမ်ိဳး အာဏာရွင္ဦးေနဝင္းေခတ္ရဲ႕ အရိပ္ အေငြ႔ေတြကုိ ဒီေခတ္မွာ စတင္ေပၚ ေပါက္လာၿပီလို႔ တခ်ိဳ႕ေသာ ႏုိင္ငံေရး ေလ့လာသံုးသပ္သူမ်ားက ဆုိတယ္ ေပါ့။ တခ်ိဳ႕ေသာ ထင္ရွားတဲ့ႏိုင္ငံေရး သံုးသပ္သူမ်ားကဆုိရင္ ဘယ္ေလာက္ ေတာင္ေျပာလဲဆုိေတာ့ ေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္ကုိ သေဘာေကာင္းတဲ့ အာဏာရွင္တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ေတာင္ ေဝဖန္လာၾကၿပီေပါ့။ အဲေတာ့ အန္တီ တို႔က အဲလုိျဖစ္သြားမွာစိုးရိမ္ပါတယ္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ ျမန္ မာႏိုင္ငံက ျပည္သူလူထုေတြ ႏွစ္ ေပါင္းမ်ားစြာ ေမွ်ာ္လင့္ေတာင့္တၿပီး လူအမ်ားစု ခ်စ္ခင္ျခင္းခံရတဲ့၊ ထူးျခား တဲ့ ဝိေသသေတြကုိပိုင္ဆိုင္တဲ့ ဗုိလ္ ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕ မ်ိဳးဆက္ျဖစ္တယ္။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းစုရဲ႕ တစ္ဦးတည္း ေသာ မ်ိဳးဆက္ကုိ ျပည္သူူလူထုခ်စ္ ခင္ေနတဲ့အေနအထားကေန အာဏာ ရွင္အေနနဲ႔ေတာ့ အန္တီတို႔က မျမင္ ခ်င္ပါဘူး။ မျမင္လည္း မျမင္အပ္ပါ ဘူး။ အဲဒီလိုပံုစံမ်ိဳးေရာက္ေအာင္ လည္း အန္တီတို႔က မတြန္းပုိ႔လုိပါ ဘူး။ အဲေတာ့ သူ႔နားမွာရွိတဲ့လူေတြ ရဲ႕အေနအထားက အရမ္းကုိ အေရး ႀကီးသြားၿပီ။ မိမိအနားက ေခါင္းေဆာင္ ကုိ အာဏာရွင္မျဖစ္ဖို႔အတြက္ အနား မွာရွိတဲ့သူေတြက ေမတၱာ၊ ေစတနာ အျပည့္နဲ႔ သူ႔ကုိ ဂ႐ုစိုက္ၿပီးေတာ့ ပံု သြင္းေပါင္းသင္ၾကဖို႔ ဝုိင္းဝန္းထိန္း ေက်ာင္းၾကဖို႔ တာဝန္ေတြရွိတာေပါ့ ေနာ္။ မွန္ကန္တဲ့သတင္းေတြကုိလည္း ေပးဖုိ႔ လိုတာေပါ့။ အန္တီေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္အေနနဲ႔လည္း မွန္ကန္တဲ့ သတင္းေတြ ရဖို႔လုိပါတယ္။ တစ္ဦး တစ္ေယာက္၊ ႏွစ္ဦးႏွစ္ေယာက္ လူ တစ္စုကြက္ကြက္ကေလးက ေပးတဲ့ သတင္းေလးကုိပဲ အေျခခံၿပီးေတာ့ တုိင္းျပည္အတြက္ အေရးႀကီးတဲ့ဆံုး ျဖတ္ခ်က္ေတြ လုပ္မယ္ဆုိလို႔ရွိရင္ ျပည္သူလူထုအတြက္ အမ်ားႀကီးနစ္ နာပါလိမ့္မယ္။
အဲေတာ့ အေရးႀကီးဆံုးက ႏုိင္ငံ မွာလုိအပ္ေနတာက လူကဦးေဆာင္ တဲ့ ႏုိင္ငံမဟုတ္ဘဲနဲ႔ မူကဦးေဆာင္တဲ့ ႏုိင္ငံေတာ္ျဖစ္ေစခ်င္ပါတယ္။ တုိး တက္တဲ့ ဒီမုိကေရစီႏိုင္ငံေတာ္ေတြကုိ ၾကည့္လိုက္မယ္ဆုိရင္ အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြ က ဘယ္လိုပဲေျပာင္းေျပာင္း၊ ေျပာင္း လဲသြားပါေစ ခုိင္မာတဲ့မူဝါဒေတြနဲ႔ တည္ေဆာက္ထားတဲ့ ႏိုင္ငံေတာ္ျဖစ္ တဲ့အတြက္ေၾကာင့္မုိ႔ လူေတြဘယ္ ေလာက္ပဲေျပာင္းေျပာင္း မူေတြ ေကာင္းလို႔ရွိရင္ မိမိႏိုင္ငံေတာ္ကုိ ဆက္လက္ေမာင္းႏွင္သြားႏုိင္တယ္။ အဲဒီလို ႏိုင္ငံေတာ္မွလည္း စစ္မွန္တဲ့ ဒီမုိကေရစီႏုိင္ငံျဖစ္မယ္။
အဲေတာ့ ဒီမုိကေရစီရဲ႕အႏွစ္သာရ က ဘာလဲဆုိေတာ့ ကြဲျပားမႈေတြကုိ လက္ခံတာ။ ဒုိင္ဗာစတီကုိ လက္ခံ တာ။ ကုိယ့္ပါတီသေဘာမွ ကုိယ့္သ ေဘာ၊ ဒီႏိုင္ငံသေဘာျဖစ္ရမယ္၊ ဟာ ကုိယ့္ရဲ႕အုပ္စုသေဘာကမွ ဒီႏုိင္ငံရဲ႕ သေဘာျဖစ္ရမယ္ဆုိတဲ့ ငါတေကာ ေကာတဲ့ မူဝါဒမ်ိဳး မဟုတ္ဘူး။ ဒီမုိက ေရစီဆုိတာ အျမင္မတူတာေတြကို ေလးစားတယ္။ တန္ဖိိုးထားတယ္။ ကြဲ ျပားမႈေတြကို မႏွိပ္ကြပ္ဘူး။

ေမး ■ ဟုတ္ကဲ့ ဆရာမ။ တစ္ခါတ ရံက်ေတာ့လည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစု ၾကည္ကုိ ေဝဖန္တာနဲ့ ဝုိင္းၿပီးသမၾက၊ NLD အစိုးရရဲ႔ အားနည္းခ်က္ကုိ ေထာက္ျပတာနဲ့ အမ်ိဳးမ်ိဳးစြပ္စြဲၿပီး တံ ဆိပ္ကပ္ၾကတာေတြလည္း ရွိေနေသး တယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ အြန္ုလိုင္း ေပၚမွာေပါ့ေလ။ ဒီလုိကိစၥေတြဟာ ဆ ရာမေျပာတဲ့ မတူကြဲျပားမႈေတြ၊ အျမင္ မတူညီမႈေတြကုိ သင္းသတ္ထားတဲ့ သေဘာလုိ့ ေျပာရမလား။

ေျဖ ■ စစ္မွန္တဲ့ ဒီမုိကေရစီႏုိင္ငံ ေတာ္ကုိ သြားမယ္ဆုိလို႔ရွိရင္ မိမိနဲ႔ ကြဲျပားတဲ့ အသံေတြကုိ တန္ဖိိုးထားပါ။ တန္ဖိိုးထားဖို႔ အင္မတန္အေရးႀကီး တယ္။ အားလံုးက တူေနဖုိ႔မလုိဘူး။  အားလံုးတူေအာင္ လုပ္ေနမယ္ဆုိလို႔ ရွိရင္ အဲဒါ ဒီမုိကေရစီႏိုင္ငံ မဟုတ္ ဘူး။ ေခါင္းေဆာင္ေတြအေနနဲ႔ေရာ၊ ပါတီအေနနဲ႔ေရာ ကြဲျပားတဲ့အျမင္ေတြ ကို ေစတနာနဲ႔ေထာက္ျပတယ္လို႔ မွတ္ ယူဖို႔လုိပါတယ္။
အမုန္းခံၿပီးေတာ့ ေျပာတယ္ဆုိ တာဟာ တကယ့္ကုိ အ႐ႈံးခံၿပီးေတာ့ ေျပာတာပါ။ အရင္တုန္းက အစုိးရကို အတိုက္အခံလုပ္ၿပီးေတာ့ ေျပာတယ္ ဆုိရင္ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ခ်စ္ခင္မႈကုိရ တယ္။ ဒီေန႔ေခတ္က ျပည္သူတင္ ေျမႇာက္ထားတဲ့ အစုိးရကုိ အမုန္းခံ ေျပာတယ္ဆုိရင္ အဲဒီေျပာတဲ့လူက အ မုန္းပဲရမယ္။ အဲဒီလို အမုန္းေတြကို အၿပံဳးနဲ႔ခံယူရင္း ေျပာတာကို ဒါဟာ လြယ္လြယ္ကူကူ ပါးစပ္ထဲေတြ႔တာ ေလွ်ာက္ေျပာေနတယ္လို႔ မမွတ္ယူပါနဲ႔။ ခ်စ္လို႔ေျပာတယ္လို႔ပဲ မွတ္ယူေစခ်င္ ပါတယ္။
ျပည္သူလူထုကုိေတာ့ အခ်ိန္ေတြ အမ်ားႀကီး ေပးဖို႔လိုအပ္တာေပါ့။ သူ တုိ႔တင္ေျမႇာက္ထားတဲ့အစုိးရဟာ ဘယ္လုိကိစၥမ်ိဳးေတြ လုပ္ေဆာင္ေန တယ္ဆုိတာလည္း ျပည္သူလူထုအ ေနနဲ႔ ေလ့လာေစခ်င္ပါတယ္။ စဥ္ ဆက္မျပတ္ေစာင့္ၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ ဟုိတစ္ေန႔ကေတာ့ သံ ေတာ္ဆင့္သတင္းစာမွာ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ တစ္ေယာက္က သိန္းေထာင္ခ်ီတဲ့နာ ရီကုိ လက္ေဆာင္ရတယ္ဆုိတဲ့ကိစၥ ေပၚလာတယ္။ ဒီလိုမ်ိဳးကိစၥေတြကုိ လူ ထုအေနနဲ႔ ေသေသခ်ာခ်ာ ဆန္းစစ္ ေလ့လာ၊ အကဲျဖတ္ေစခ်င္ပါတယ္။ သတင္းစာ၊ ဂ်ာနယ္က ေရးတယ္ဆုိ ကတည္းက သူ႔မွာခိုင္မာတဲ့ သတင္း ေတြရွိေနလို႔ ယူဆရမွာျဖစ္တယ္ေပါ့ ေနာ္။

ေမး ■ ၂ဝ၁၆ ခု၊ စက္တင္ဘာ ၂၄ ရက္ေန႔RFA ရဲ႔ ေမးပါရေစဦးအစီအ စဥ္ကေန တိုင္းနဲ့ျပည္နယ္အစုိးရေတြ ရဲ႔ ၆ လၾကာခရီးအေပၚ ဆရာမ ပါဝင္ ေဆြးေႏြးခဲ့တာေတြ႔ရပါတယ္။ အဲဒီတုန္း က ီနခနညအမေူငဖေအငသည ၊ ဗဟုိဦးစီးခ်ဳပ္ ကိုင္မႈေလွ်ာ့ခ်ေရးဆုိတဲ့အခ်က္ကုိ ဆ ရာမအေနနဲ့ ေထက္ျပေဆြးေႏြးခဲ့တာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဗဟုိဦးစီးခ်ဳပ္ကိုင္မႈ ေလွ်ာ့ခ်ဖို့အတြက္ဆုိရင္လည္း ႏိုင္ငံ ေတာ္အတြက္ တကယ့္ကုိ ဖန္တီးႏုိင္၊ ေဖာက္ထြက္ႏိုင္စြမ္းတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ ေကာင္းေတြ လုိအပ္တယ္လို့ ေျပာခဲ့ တယ္ေပါ့။ ေဖာက္ထြက္ႏုိင္တဲ့ ဝန္ႀကီး ခ်ဳပ္ေတြ လုိအပ္တယ္လို့လည္း ေျပာ ခဲ့တယ္ဆုိေတာ႕ ရန္ကုန္တုိင္းဝန္ႀကီး ခ်ဳပ္ရဲ႔ လုပ္ေဆာင္ခ်က္တခ်ိဳ႔ကုိ သံုး သပ္ရင္းနဲ့ ဆရာမရဲ႔ အျမင္ေလးေတြ ေျပာျပေပးပါဦး။

ေျဖ ■ အင္း ...။ ရန္ကုန္တိုင္းဝန္ ႀကီးခ်ဳပ္ကေတာ့ တာထြက္တဲ့အခ်ိန္ မွာေတာ့ အားရေက်နပ္စရာတခ်ိဳ႕ ေတြ႕ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အခု ၆ လ သက္တမ္းကာလမွာ ခုိင္မာတဲ့မူဝါဒ ခ်မွတ္တာေတာ့ မေတြ႕ရေသးဘူးေပါ့။  အဲဒီအေပၚမွာ အားမရဘူး။ ရန္ကုန္ တိုင္းကို ဘယ္လိုေမာင္းႏွင္မယ္ဆုိတဲ့ မူဝါဒမ်ိဳး ဒီအခ်ိန္မွာ ထြက္လာသင့္ၿပီ ေပါ့။ က်ဴးေက်ာ္ေတြကုိ ေျမတစ္ကြက္ စီေပးမယ္ဆုိတဲ့ ကိစၥမ်ိဳး မျဖစ္ႏုိင္တဲ့ ဇာတ္လမ္းေတြေပါ့။ အဲဒါမ်ိဳး မူေတြခ် လာတာကိုေတာ့ အန္တီတုိ႔က မႀကိဳ ဆုိဘူး။ ေခါင္းေဆာင္ဟာ လက္ေတြ႔ က်ရမယ္ေပါ့၊ ေခါင္းေဆာင္သည္ Innovative ျဖစ္ရမယ္။ တီထြင္ဖန္တီး ႏုိင္စြမ္းရွိရမယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ေခါင္းေဆာင္သည့္ အမိန္႔ကုိေစာင့္ေန တဲ့ ေခါင္းေဆာင္မ်ိဳး မဟုတ္ရဘူး။
အန္တီတို႔ တုိင္းေဒသႀကီးနဲ႔ ျပည္ နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေတြကုိ ၾကည့္တဲ့အခါ မွာ အထက္ကအမိန္႔ကုိ ေစာင့္ေနသ ေယာက္ရွိတဲ့ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေတြ ေတာ္ ေတာ္မ်ားတယ္လို႔ ျပည္သူလူထုၾကား က အသံေတြေတြ႔ရတယ္။ ဒါကေတာ့ ဒီခ်ဳပ္ပါတီရဲ႕ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စား လွယ္ေတြကိုယ္တုိင္ ေျပာတာပဲ။ နယ္ ေတြကုိ သြားတဲ့အခါမွာ သူတုိ႔ရဲ႕လႊတ္ ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ေတြကုိယ္တုိင္ ဝန္ခံေျပာဆုိခ်က္ေတြရွိတယ္။ အဲေတာ့ ဒီထက္ျပတ္သားရဲရင့္နဲ႔ ဦးေဆာင္မႈ ေတြကုိ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္အသီးသီးဆီက လုိခ်င္ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ေသာတုိင္းတစ္ ခ်ိဳ႕မွာ ထက္ျမက္တဲ့ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္တစ္ခ်ိဳ႕ ေတြ႔ခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတုိ႔ရဲ႕စြမ္း ေဆာင္ခ်က္ေတြကို လက္ကမ္းႀကိဳဆုိ တာ မခံရဘူး။ ပါတီေခါင္းေဆာင္ပုိင္း က ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္ခဲ့တဲ့ကိစၥမ်ဳိး ေတြလည္း တခ်ိဳ႕ကိစၥေတြမွာရွိတယ္။ အဲေတာ့ အဲဒါမ်ိဳးေတြဆုိရင္ အန္တီတို႔ မႀကိဳဆုိပါဘူး။ ေနာင္ဆုိရင္ေတာ့ ေရွာင္ရွားလိမ့္မယ္လို႔ အန္တီတုိ႔ ေမွ်ာ္ လင့္ပါတယ္။
အထူးသျဖင့္ေျပာခ်င္တာက ခုန က ေျပာတဲ့ ီနခနညအမေူငဖေအငသည၊ ဗဟုိ ခ်ဳပ္ကုိင္မႈ ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းကုိ ဒီမုိကေရ စီအစုိးရက လုပ္ကိုလုပ္ရမယ္။ အခု တစ္ႏွစ္အတြင္းမွာ ဘယ္လိုေလွ်ာ့ခ် မယ္ဆုိတာကို ျပင္ဆင္သင့္တယ္။ အ ရာရာကုိ တုိင္းေဒသႀကီးနဲ႔ ျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေတြက မလုပ္ရဲမကိုင္ရဲျဖစ္ ေနတာမ်ိဳး မလိုခ်င္ပါဘူး။ အဲေတာ့ လုပ္ရဲကုိင္ရဲရွိၾကေစခ်င္တယ္။ ကုိယ့္ တုိင္းနဲ႔ျပည္နယ္အတြင္းက အေျခခံ လူတန္းစားေတြရဲ႕ အေျခခံအက်ိဳးစီး ပြားအတြက္ တကယ့္ကုိ ထည္းထည္း ဝင္ဝင္ေလ့လာသံုးသပ္မႈေတြလုပ္ၿပီး ေတာ့ လုပ္စရာရွိတာကုိ ရဲရဲဝံ့ဝံ့လုပ္ သင့္တယ္လို႔ အန္တီကတုိက္တြန္းခ်င္ ပါတယ္။

ေမး ■ ဆရာမေျပာသလုိ တီထြင္ ဖန္တီးႏုိင္စြမ္း၊ ေဖာက္ထြက္ႏုိင္စြမ္းရွိ ဖုိ့အတြက္ လက္ရွိလႊတ္ေတာ္ကုိယ္စား လွယ္ေတြ၊ ေခါင္းေဆာင္ပုိင္းေတြမွာာ လုိအပ္တဲ့အရည္အခ်င္းမ်ိဳးေတြ ရွိလိမ့္ မယ္လို့ေရာ ဆရာမယံုၾကည္မိလား။

ေျဖ ■ အဲဒါကေတာ့ ေျခာက္လ တည္းနဲ႔ဆုိေတာ့ အကဲျဖတ္ဖို႔ ခက္ပါ တယ္။ ခုခ်ိန္ထိေတာ့ ခုနကေျပာသ လုိ ျပတ္သားတဲ့ Innovative ျဖစ္တဲ့ Leadership မ်ိဳးေတာ့ မေတြ႕ရေသး ဘူးေပါ့။ ဒါေပမဲ့ သူတုိ႔ကုိ အခုခ်ိန္မွာ Capacity ပိုင္း အရမ္းကိုမရွိဘူးလို႔ ေျပာ ဖုိ႔ေတာ့ ေစာေသးတယ္။ ေျခာက္လပဲ ရွိေသးတာကိုး။ သူတုိ႔လည္း သူတုိ႔ရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ကုိ ေစာင့္ၾကည့္ေနတာ မ်ိဳးလည္း ျဖစ္ႏုိင္တယ္ေလ။ တခ်ိဳ႕က လည္း အရည္အခ်င္းရွိရဲ႕သားနဲ႔ ခဏ ေတာ့ လွ်ိဳေနဦးမွပဲ။ ေနာက္ေျခာက္ လေနာက္ပိုင္း၊ တစ္ႏွစ္ေနာက္ပုိင္းမွ ပဲ အစြမ္းျပၾကတာေပါ့ဆုိတဲ့ လူမ်ိဳး လည္း ရွိေကာင္းရွိႏုိင္တာေပါ့။ ဒါ ေၾကာင့္မုိ႔ သူတုိ႔ကုိ Effective Lead-ershipမရွိဘူးလု႔ိ ေျပာဖို႔ေတာ့ ေစာပါ ေသးတယ္။

ေမး ■ ဆရာမေျပာခဲ့တဲ့စကားေတြ အရဆုိရင္ လက္ရွိ ဒီမုိကေရစီအစုိးရ လက္ထက္မွာ ဗဟုိခ်ဳပ္ကုိင္မႈ ကဲေန တယ္ဆုိတဲ့သေဘာေပါ့ေနာ္။

ေျဖ ■ ဗဟုိခ်ဳပ္ကိုင္မႈကုိ ေလွ်ာ့ခ် ေရးဟာ အခုခ်ိန္ထိ မရွိေသးဘူး။ ဒါ ေၾကာင့္မုိ႔ ေနာင္ကုိ ရွိလာဖို႔ေမွ်ာ္လင့္ တယ္။ အစုိးရသက္တမ္းတစ္ႏွစ္ျပည့္ ၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္းမွာ တိုင္းနဲ႔ျပည္နယ္ ၁၄ ခုကုိ Decentralize ျဖစ္တဲ့ အစုိးရ ေတြ ေပၚေစခ်င္တယ္။ ဗဟုိခ်ဳပ္ကုိင္ မႈေလွ်ာ့ခ်တဲ့ အစုိးရေတြျဖစ္ေစခ်င္ တယ္။ အခုကေတာ့ ဗဟုိခ်ဳပ္ကိုင္မႈ တကယ့္ကုိ အားႀကီးတယ္ဆုိတာကုိ ေတာင္ ျမင္ေနရတယ္။

ေမး ■ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပကုိ ေရာက္ ၿပီးေနာက္ပုိင္း ဆရာမအေနနဲ့ လက္ရွိ ပါဝင္လႈပ္ရွားေနတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကုိ သိခ်င္ပါတယ္။

ေျဖ ■ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပေရာက္ၿပီး ေတာ့ အရင္တုန္းက ကုိယ္ပါဝင္ထား တဲ့ လုပ္ငန္းေတြကုိ ေသေသခ်ာခ်ာ လုပ္လာႏုိင္တယ္။ အထူးသျဖင့္ ျမန္ မာႏုိင္ငံရဲ႕ ပညာေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ လုပ္ငန္းအတြက္ကုိ ေသေသခ်ာခ်ာကုိ ပဲ အခ်ိန္ေပးၿပီးေတာ့ေပါ့။ NNER မွာ အရင္ကထက္ ပုိပါလာႏိုင္ၿပီးေတာ့ ပ ညာေရးဆုိင္ရာမူဝါဒေတြနဲ႔ပတ္သက္ ၿပီး ပုိမုိေလ့လာခြင့္ေတြ အမ်ားႀကီးရခဲ့ တယ္။ ေနာက္တစ္ခါ Yangon Watch လုိ႔ေခၚတဲ့ ကုိယ္ပိုင္အဖြဲ႕ေလးတစ္ခုကုိ လည္း ေထာင္လုိက္တယ္။ တစ္ႏွစ္ ေနမွ ဒါေလးကုိ စာနယ္ဇင္းမိတ္ဆက္ ပြဲေလးလုပ္ၿပီးေတာ့ Yangon Watch အေနနဲ႔ ေတြ႕ရွိထားတာေလးေတြကုိ ျပည္သူလူထုထံ တင္ျပဖို႔စီစဥ္ထား တယ္။ ေနာက္တစ္ခါ အျပည္ျပည္ ဆုိင္ရာ ႏုိင္ငံေရးအသုိင္းအဝုိင္းေတြနဲ႔ လည္း ပုိၿပီးေတာ့ ခ်ိတ္ဆက္လာႏိုင္ တယ္ေပါ့။ ေနာက္တစ္ခါ ဥေရာပႏိုင္ ငံနဲ႔ အေမရိကန္ႏုိင္ငံ၊ အဲဒီမွာရွိတဲ့ ျမန္ မာ့ႏိုင္ငံေရး၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ မူဝါဒေရး ရာေျပာင္းလဲမႈေတြကုိ တစိုက္မတ္မတ္ ေစာင့္ၾကည့္ေနတဲ့ ထိပ္တန္းမူဝါဒခ် မွတ္သူေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးခြင့္ေတြ ရလာပါတယ္။ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာက ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ ဘယ္လိုသံုးသပ္သလဲ၊ ျမန္မာ့မူဝါဒေတြအေပၚမွာ သူတုိ႔ ဘယ္ လုိ႐ႈျမင္သလဲ၊ သူတုိ႔ဘက္က ဘာ ေတြ အေထာက္အပံ့ေပးႏုိင္သလဲဆုိ တာမ်ိဳးေတြကုိ အခုကတည္းက ေလ့ လာသင္ယူထားျခင္းအားျဖင့္ ေနာင္ တစ္ခ်ိန္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ အမ်ား ႀကီးအက်ိဳးရွိတဲ့ လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ႏုိင္ မယ္လို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္။

ေမး ■ ဟုတ္ကဲ့ပါ ဆရာမ။ ေတာ္ ေတာ္ေလးလည္း ျပည့္စံုၿပီဆုိေတာ့ အနာဂတ္ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးအတြက္ ဆ ရာမအေနနဲ့ ေျပာေရးဆုိခြင့္၊ အႀကံျပဳ ခြင့္ရွိမယ္ဆုိရင္ ႏိုင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိ ဘယ္လိုအႀကံေပးခ်င္လဲ။ ေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္ဆုိတာ ျပည္သူတစ္ရပ္ လံုးရဲ႔ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ျဖစ္ေနလို့ အခု လုိေမးရတာပါ။

ေျဖ ■ အဲ ...သူ႔ကုိ ေျပာခ်င္တာ ကေတာ့ေလ ပညာေရးျပဳျပင္ေျပာင္း လဲမႈေတြကို လုပ္ေပးပါေပါ့ေနာ္။ စစ္ မွန္တဲ့ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္ေပး ပါလို႔ ေျပာခ်င္တယ္။ ေနာက္တစ္ခါ ကုိယ့္ရဲ႕အနားက၊ ကုိယ့္ဆီကုိေရာက္ ေနတဲ့ Information တစ္ခုတည္းနဲ႔ မ ဆံုးျဖတ္ပါနဲ႔။ ျပည္သူလူထုၾကားထဲမွာ ရွိေနတဲ့ အရပ္ဘက္လူ႔အဖြဲ႕အစည္း ေတြနဲ႔ လက္တြဲပါေပါ့ေနာ္။ ေနာက္ၿပီး ေတာ့ မိမိေရြးခ်ယ္ထားတဲ့ အမတ္ တစ္ေထာင္ေက်ာ္ကုိလည္း ေရြးေကာက္ ပြဲကတိနဲ႔အညီ ေကာင္းေကာင္းထိန္း သိမ္းေပးပါလုိ႔။

ေမး ■ ေနာက္ဆံုးေမးခြန္းပါ။ ၂ဝ၁၅  ႏုိဝင္ဘာ ေရြးေကာက္ပြဲကာလတုန္းက ကြၽန္မတု့ိႏုိင္ငံဟာ အမွားမ်ားတဲ့ႏိုင္ငံ ျဖစ္ေနၿပီလုိ့ ဆရာမေျပာခဲ့ဖူးတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးတဲ့ေနာက္ လက္ရွိအ ခ်ိန္မွာေရာ ဆရာမေျပာခဲ့ဖူးတဲ့ အဲဒီ အမွားေတြ ကင္းစင္ေနၿပီလား။

ေျဖ ■ အင္း ...။ အမွားေတြမ်ား ပုိမ်ားလာသလား မသိဘူး။ အရင္တုန္း က အမွားက တပ္မေတာ္ဦးေဆာင္တဲ့ ႏုိင္ငံေရးဆုိေတာ့ တပ္မေတာ္က အ မွားလုပ္တဲ့ကိစၥကုိ သေဘာမတူေပမဲ့ လက္ခံလို႔ရတဲ့ အေနအထားရွိတယ္ လို႔ပဲ ေျပာရမလား။ သူတုိ႔ဟာ တပ္ မေတာ္သားျဖစ္တဲ့အတြက္ အရပ္သား ေတြကိစၥမႏုိင္နင္းဘူး၊ မလုပ္တတ္လို႔ ဒီလုိျဖစ္တယ္ဆုိၿပီး ေတြးလုိ႔ရတာေပါ့။ လက္ခံတယ္ဆုိတာ သေဘာတူတယ္ လို႔ေျပာတာမဟုတ္ဘူးေနာ္။ ေနာက္ၿပီး ေတာ့ အာဏာရွင္အစုိးရကုိး။ အခုက ေတာ့ ျပည္သူေတြ ေရြးခ်ယ္တင္ ေျမႇာက္တဲ့ အစုိးရျဖစ္တယ္။ အရပ္ သားေတြက အုပ္ခ်ဳပ္ေနတာျဖစ္တဲ့ အတြက္ အမွားကင္းစင္တဲ့ အရပ္သား အစုိးရအဖြဲ႕မ်ိဳး ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ အခု ေတြ႔ေနရတာေတြက အမွားေတြက ပုိ ၿပီးေတာ့ မ်ားလာသလားလို႔။ ခုနက သတင္းေတြမွာလည္း ေတာက္ ေလွ်ာက္တက္ေနတာပဲ။ ဝန္ႀကီးေတြ၊ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ေတြရဲ႕လုပ္ ေဆာင္ခ်က္ေတြ၊ ပါတီေခါင္းေဆာင္ တခ်ိဳ႕ရဲ႕ ေျပာၾကားမႈေတြဟာဆုိလို႔ရွိ ရင္ ႏုိင္ငံရဲ႕ ေရွ႕ေရးအတြက္ကုိ အမ်ား ႀကီးစုိးရိမ္ရတဲ့ အေနအထားေတြရွိ တယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ အရပ္ သားေတြ ဦးေဆာင္တဲ့ အစုိးရျဖစ္တဲ့ အတြက္ အမွားေတြနည္းႏိုင္သမွ် နည္း ေအာင္ ႀကိဳးစားၾကပါ၊ အရင္တပ္မ ေတာ္အစုိးရတုန္းက လုပ္ခဲ့တဲ့အမွားမ်ိဳး ကုိ အရပ္သားအစုိးရက ထပ္ကာထပ္ ကာမွားတဲ့ကိစၥမ်ိဳးေတြ မျဖစ္ေစလိုပါ ဘူး။ သတိထားေပးၾကပါလုိ႔ေတာ့ ေမတၱာရပ္ခံခ်င္ပါတယ္။

မုိးေအာင္လင္းႏိုင္ ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းသည္

၂၀၁၆ ႏိုဝင္ဘာလထုတ္ မဟာဝီရမဂၢဇင္းအမွတ္(၁၇)မွ ...